07/05/2024
Tự hỏi: việc dùng ngôn ngữ tốt với chất lượng của bản thân ngôn ngữ đó, cái nào sẽ quan trọng hơn ..
Một vài đoạn ghi chép lại một số từ khoá, được chắt lọc trong quá trình tìm hiểu về các tác phẩm của Triển lãm “Người Phá Rào, Kẻ Nổi Loạn Và Gã Lập Dị” của The Outpost.
Việc sử dụng văn phong viết, cách sử dụng từ ngữ chặt chẽ khiến người đọc như chúng tôi thấy được một cách xử lý ngôn ngữ ấn tượng trong hạng mục mà rất khó để nói rõ về các định nghĩa.
Xin trích ba đoạn về ‘ý niệm’, ‘biểu hiện hội hoạ’ và ‘không gian’
ý niệm | conceptual
Sự chuyển đổi từ quan niệm tác phẩm nghệ thuật là một thực thể, một tạo tác thẩm mỹ sang việc chấp nhận tác phẩm có thể là một ý tưởng là sự hình thành ban đầu của thực hành nghệ thuật ý niệm. Có những đề xuất hiểu về ý niệm (khác với nghệ thuật ý niệm - conceptual art hay chủ nghĩa vị ý niệm - coceptualism) là sự chú trọng ngày càng nhiều vào khía cạnh ý tưởng của một tác phẩm thay vì chú trọng vào hình thức hay chất liệu vật chất. Nếu hiểu theo cách này, thì ngay cả với các tác phẩm không thuộc lối thực hành nghệ thuật ý niệm hay chủ nghĩa vị niệm, như sắp đặt, trình diễn,… cũng có thể mang tính ý niệm. Và có lẽ cách hiểu này cũng có thể mang tính ý niệm. Và có lẽ cách hiểu này cũng là nét tiếp biến đặc trưng của ‘ý niệm’ trong thực hành nghệ thuật đương đại khu vực Đông Nam Á, khác với khung phân loại và cách tức thực hành trong nghệ thuật ý niệm của phương Tây.
biểu hiện hội hoạ | pictorial
Biểu hiện hội hoạ là sự tuân thủ, sử dụng các kỹ thuật, phương pháp và nguyên tắc đặc thù trong sáng tác hội hoạ. Biểu hiện hội hoạ luôn luôn có sự thúc động thay đổi khi xuất hiện những tìm kiếm mới về hình thức biểu hiện, về lối tạo hình, về cách phân chia bố cục trong khung khổ một bức tranh. Hay có thể hiểu, biểu hiện hội hoạ vừa là những đặc thù cố hữu của loại hình hội hoạ, đồng thời bao gồm sự phản tư, chất vấn của nghệ sĩ về chính những yếu tố đặc thù ấy. Tất cả đều được thể hiện trực quan qua tác phẩm. Biểu hiện hội hoạ cũng có thể được tiếp biến, chuyển hoá thành tính hội hoạ tính ội hoạ trong các loại hình sáng tác khác.
không gian | spatial
Không gian được đề cập đến ở đây không phải là không gian trưng bay (các bảo tàng, phòng tranh,..) mà là cách xử trí không gian nội tại của tác phẩm. Đó có thể là không gian trong khuân khổ một bức tranh, hay sự cân nhắc trong không gian tạo hình của các tác phẩm điêu khắc, sắp đặt. Với hội hoạ, không gian được dựng nên bằng phép phối cảnh, luật xa gần nhưng cũng có thể làm phẳng bằng các nét, khối không phân đậm nhạt, không phân chính phụ. Với điêu khắc, sắp đặt, nghệ thuật ý niệm, không gia nhiều khi trở thành một thành tố của ý tưởng nghệ thuật, sản sinh ra các hình thức tác phẩm mới, mang tính biệt vị - được tạo thành và gắn với một không gian/ nơi chốn cụ thể.
